تعیین شاخص کیفیت آلودگی هوا بر اساس ذرات معلق و پهنه بندی آن در پایانه های متروی تهران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانش آموخته کارشناسی ارشد دانشکده محیط زیست و منابع طبیعی دانشگاه ازاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات

2 گروه محیط زیست، دانشکده کشاورزی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد رودهن، تهران، ایران

3 دانشکده محیط زیست و انرژی، دانشگاه آزاد واحد علوم و تحقیقات

4 گروه محیط زیست، دانشکده منابع طبیعی و علوم دریایی، دانشگاه تربیت مدرس، نور، مازندران

چکیده

غلظت ذرات معلق در پایانه‌های مترو تهران و رابطه برخی پارامترهای هواشناسی بر غلظت ذرات معلق مطالعه گردید. 18 ایستگاه در پایانه‌های مترو، انتخاب و ﻧﻤﻮﻧﻪ‌ﺑﺮداری طی چهار فصل انجام شد. اﻧﺪازه‌ﮔﻴﺮی ذرات معلق PM2.5 و PM10 توسط دﺳﺘﮕﺎه ﻟﻴﺰری انجام شد و مقادیر AQI بر اساس غلظت ذرات معلق، محاسبه و نتایج با استفاده از نرم افزار GIS و روش تحلیل مکانی مورد پهنه بندی قرار گرفت. حداقل و حداکثر غلظت ذرات معلق PM2.5 بین 10.5 تا 101.8 و برای ذرات معلق PM10 41.5 تا 192.5 میکروگرم بر مترمکعب به‌دست آمد. شاخص کیفیت هوا در محدوده سالم تا ناسالم (40 الی 105) محاسبه گردید. شاخص کیفیت هوا در اکثر مناطق در پاییز و زمستان در دامنه ناسالم بود. غلظت ذرات معلق 5/2 میکرون در فصل زمستان و پاییز به مراتب بیشتر از فصل تابستان و بهار مشاهده شد. غلظت ذرات معلق PM2.5با حداقل و حداکثر دمای روزانه و رطوبت، رابطه معکوس نشان داد. دراین پایانه‌ها شاخص کیفیت هوا بر اساس ذرات معلق PM2.5 در زمستان ناسالم برای همه و در تابستان و پاییز ناسالم برای افراد حساس تعیین شد. نتایج نشان داد که در فصل زمستان به‌واسطه تعداد زیاد روزهای دارای وارونگی دمایی، آلاینده‌ها در سطح زمین متمرکز می‌شوند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Determination of air quality index based on suspended particles and its zoning at the metro terminals of Tehran

نویسندگان [English]

  • Azarnoosh Rahimi 1
  • Azita Behbahani 2
  • Nabiollah Mansoori 3
  • Ali Azimi 4
2 Department of Environmental Science, Faculty of Agriculchre. Islamic Azad University, Roudehen Branch, Tehran, Iran
4 Department of Environmental Science, Faculty of Natural resources, Tarbiat Modares University, Nour, Mazandaran
چکیده [English]

The concentration of suspended particles is surveyed in metro terminals of Tehran and the relationship of some meteorological parameters on particle concentration. 18 stations were selected at different terminals. Sampling was carried out during four seasons. laser device was used to measure PM2.5and PM10 and then AQI values based on suspended particles were calculated and the results were zoned using GIS and spatial analysis method. Minimum and maximum concentrations of PM2.5suspended particles were obtained between 10.5 and 101.8 and 41.5 to 192.5 μg/m3 for PM10. The quality index of clients was from healthy to unhealthy (40 to 105). And air quality index was in an unhealthy range in most areas in the fall and winter. The concentration of suspended particles was 2.5 in winter and autumn more than in summer and spring. PM2.5suspended particle concentration showed a relationship with minimum and maximum daily temperature and humidity. At these terminals, the air quality index based on PM2.5suspended particles was set in the unhealthy winter for everyone and unhealthy in the summer and autumn for sensitive people. These results indicate that in winter, due to the large number of days with a temperature inversion, pollutants are concentrated on the Earth's surface.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Air pollution
  • Air Quality Index
  • Particulate Matter
  • Tehran