بررسی و پهنه بندی کیفیت بهداشتی هوای کلانشهر مشهد در سال ١٣9٣ با تکیه بر شاخص کیفیت هوا

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد مهندسی محیط زیست (گرایش آلودگی های محیط زیست)، موسسه آموزش عالی خردگرایان مطهر، مشهد، ایران

2 استادیار، گروه محیط زیست، موسسه آموزش عالی خردگرایان مطهر، مشهد، ایران

3 استاد، گروه زمین شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

چکیده

این تحقیق با هدف تعیین و پهنه بندی کیفیت بهداشتی هوای مشهد در سال 1393 با تکیه بر شاخص کیفیت هوا (AQI) انجام شد. در این مطالعه، غلظت های لحظه ای آلاینده های شاخص هوای مشهد تهیه و میزان AQI محاسبه شد. آنالیز داده ها با استفاده از آزمون های Kruskal-Wallis و Mann-Whitney در سطح معنی داری 5% در نرم افزار SPSSV.23 انجام شد. همچنین در این مطالعه از Arc GIS به منظور پهنه بندی کیفیت هوای ایستگاه های مورد بررسی استفاده شد. نتایج نشان داد که ماه های شهریور و مهر به ترتیب دارای بالاترین میانگین شاخص AQI با مقدار 168 و 156 (وضعیت ناسالم) و اسفندماه با مقدار 88 (وضعیت متوسط) دارای کمترین میزان در بین ماه های مورد مطالعه، است. براساس نقشه های پهنه بندی، اکثر ایستگاه های مشهد در وضعیت متوسط و ناسالم برای گروه های حساس ارزیابی شد. همچنین ایستگاه های تقی آباد و خیام جنوبی با میانگین شاخص AQI برابر با 107 (وضعیت ناسالم برای گروه های حساس) به عنوان آلوده ترین و ایستگاه ماشین ابزار با مقدار 37 (وضعیت خوب) به عنوان پاک ترین نقاط در بین ایستگاه های مورد مطالعه، بودند. در طول مدت مطالعه نیز، PM2.5 مهمترین آلاینده مسئول بوده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Investigation and zoning of Mashhad metropolitan air quality in 2014 based on air quality index

نویسندگان [English]

  • Zohreh Poormolaie 1
  • Mitra Mohammadi 2
  • Mohammad GHafoori 3
1 MSc Student in Environmental Engineering (Trend of Environmental Pollution), Kheradgarayan Motahar Institute of Higher Education, Mashhad, Iran
2 Assistant Prof, Department of Environment, Kheradgarayan Motahar Institute of Higher Education, Mashhad, Iran
3 Prof, Department of Geology, Faculty of Science, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran
چکیده [English]

This study was conducted with the aim of determining and zoning the air quality of Mashhad in 2014 based on air quality index (AQI). In this study, instantaneous concentrations of air pollutants in Mashhad were prepared and AQI was calculated. Data analysis was performed using Kruskal-Wallis and Mann-Whitney tests at a significant level of 5% in SPSSV.23 software. Moreover, Arc GIS was used to zone the air quality of the studied stations. The results showed that the months of September and October have the highest average of AQI with 168 and 156 (unhealthy status) and March with a value of 88 (moderate status) has the lowest amount among the studied months. Based on zoning maps, most stations in Mashhad were assessed as moderate and unhealthy status for sensitive groups. Also, Taghiabad and Khayyam South stations with an average AQI index of 107 (unhealthy condition for sensitive groups) as the most polluted and Machine Abzar station with a value of 37 (good condition) as the cleanest points among the studied stations. PM2.5 was the most important pollutant during the study.

کلیدواژه‌ها [English]

  • “Air Pollution”
  • “Zoning”
  • “Criteria pollutants”
  • “Air Quality Index (AQI)”
  • “Air Quality Health Index (AQHI)”