تحلیل تطبیقی الگوی پراکنش پناهگاه‌های حیات‌وحش و مهره‌داران در معرض تهدید و حمایت شده کشور

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه ملایر

2 دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران

3 دانشکده شیلات و محیط زیست ، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

4 دانشکده منابع طبیعی و محیط زیست، دانشگاه ملایر

5 ، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران

چکیده

شناسایی گونه‌های‌ حمایت شده، پراکنش و مناطق تمرکز آنها به منظور حفاظت در قالب مناطق تحت مدیریت در هر سرزمین امری ضروری است. کاهش گونه‌های جانوری به دلایل مختلف آنها را مورد توجه برنامه‌ریزان حفاظتی قرار داده است. در مطالعه حاضر با شناسایی مهره‌داران در معرض تهدید و حمایت شده، محدوده پراکنش و اولویت‌بندی حساسیت آنها، ابتدا نقشه طبقه‌بندی ارزش حساسیت و غنای گونه‌ای تهیه و محدوده‌های داغ جانوری شناسایی، سپس الگوی پراکنش پناهگاه‌های‌حیات‌وحش کشور در ارتباط با محدوده‌های یاد شده تحلیل شد. مطابق با نتایج مطالعه، محدوده پراکنش گونه‌ها، محدوده‌هایی با حساسیت بالا، با تعداد گونه بالا و محدوده‌های داغ جانوری به ترتیب 61، 7/1، 3/3 و 84/0 درصد از سطح کشور را در بر می‌گیرند. میزان پوشش‌دهی محدوده پراکنش گونه‌ها توسط پناهگاه‌های‌حیات‌وحش، 4 درصد و این میزان برای محدوده‌های داغ، 5 درصد است. همچنین نتایج نشان داد که مناطق یخاب و دربند راور معرف‌های ضعیف و دشت ناز، سمسکنده، فریدونکنار و میانکاله معرف‌های خوبی از محدوده‌های یاد شده هستند. یافته‌های مطالعه حاضر به برنامه‌ریزان حفاظتی کشور کمک می‌نماید تا بر اساس آن در آینده به اصلاح مناطق فعلی، انتخاب منطقی و کارآمد مناطق جدید و برنامه‌ریزی مؤثر جهت حمایت بیشتر گونه‌ها و در نهایت تنوع‌زیستی کشور بپردازند.

کلیدواژه‌ها