اکتشاف ژئوشیمیایی رسوبات آبراهه‌ای و کانی سنگین در برگه 1:25000 قزوین

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه ارومیه

2 استاد و عضو هیئت علمی، گروه زمین‌شناسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران

3 استاد و عضو هیئت علمی، گروه زمین‌شناسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه تهران، تهران، ایران

چکیده

محدوده مورد مطالعه در شمال شرقی برگه 1:100.000 قزوین و در جنوب برگه 1:100.000 جواهرده در منطقه هیر واقع شده است. پس از انجام عملیات نمونه‌برداری و آنالیز نمونه‌های ژئوشیمیایی و کانی سنگین، پردازش‌های داده‌های آماری حاصل از نتایج آنالیزها انجام شد و مقادیر شاخص غنی‌شدگی عناصر به منظور حذف اثر لیتولوژی تعیین و انجام شد و ناهنجاری‌های عناصر و مناطق آنومال نیز شناسایی شد. در این مرحله آنومالی‌های مناسب در برگه 1:25000 تعیین و کنترل ناهنجاری‌های ژئوشیمیایی نیز توسط نمونه کانی‌ سنگین انجام گرفت. با تلفیق داده‌های مناسب نظیر نقشههای توپوگرافی، زمین‌شناسی، آلتراسیون‌ها، تصویر ماهواره‌ای مدل رقومی ارتفاعی و ژئوفیزیک هوابرد، شبکه نمونه‌برداری از آبراهه‌های دارای بهترین پتانسیل و نیز کانی سنگین، از نواحی مستعد مانند آلتراسیون‌ها و کنتاکت‌ها و جوار توده‌های نفوذی، تهیه شد. پس از آنالیز داده‌ها تحلیل بر روی آنها انجام گرفت و خطاها با استفاده از حذف داده‌های سنسورد برطرف شد و با روش‌های آماری یک، دو و چند متغیره که بهترین روش برای تحلیل داده‌ها و نرمال‌سازی آنها است، نشان داده شد عمده کانی‌سازی‌های منطقه از نوع رگه‌ای هیدروترمال است و این عناصر در این نوع کانی‌سازی‌ها همواره به شکل ردیاب و کمتر به صورت محصول فرعی حضور دارند. پس از انطباق نتایج مطالعات کانی سنگین با نتایج حاصل از اکتشافات ژئوشیمیایی 4 محدوده دارای آنومالی شناسایی شد که در بین این محدوده‌ها تنها یک محدوده امیدبخش تشخیص داده شد. این محدوده در جنوب غربی منطقه مورد مطالعه بوده و بیشترین گسترش آنومالی‌ها در این منطقه مربوط به عناصر روی، مس، باریم، کادمیوم، بیسموت، آهن و منگنز می‌باشد که می‌توانند به عنوان ردیاب در اکتشاف ذخائر مورد استفاده قرار گیرند.

کلیدواژه‌ها